Νέο αστρικό σύμπλεγμα

Δεν είναι εικόνα από την επόμενη ταινία "Ο άρχοντας των Δαχτυλιδιών" αλλά από το διάστημα. Το σύμπλεγμα που φέρει το όνομα Καρίνα Νέμπουλα και αποκάλυψε η NASA, βρίσκεται μόνο 7.500 έτη φωτός μακριά...

Αστεροειδής έπιασε στον ύπνο τα «ραντάρ» της Γης

Ο αστεροειδής ήταν στις 13 Ιανουαρίου στο 1/3 της απόστασης που χωρίζει τη Γη από τη Σελήνη και είχε μέγεθος περίπου 10 μέτρα. Εντοπίστηκε μόλις τρία 24ωρα προτού περάσει ξυστά από τον πλανήτη

Κάτω από τα «ραντάρ» της Γης πέρασε πριν από λίγες ημέρες ένας μικρός αστεροειδής. Πλησίασε τον πλανήτη μας σε απόσταση αναπνοής και προκάλεσε μεγάλο πονοκέφαλο στους ειδικούς που έχουν επωμιστεί με την άμυνά μας απέναντι σε τέτοιου είδους εχθρικούς εισβολείς.

O αστεροειδής αυτός ανήκει σε μια ομάδα σωμάτων που χρησιμοποιούν για καμουφλάζ τις ακτίνες του ηλίου, χωρίς να μπορεί κανείς εύκολα να τα διακρίνει. Μόλις απομακρύνθηκε, οι ειδικοί κατάλαβαν ότι το σύστημα έγκαιρης προειδοποίησης που έχουν δημιουργήσει με τη χρήση τηλεσκοπίων διαθέτει πολλά κενά και γι΄ αυτό πρέπει να αναπροσαρμόσουν τη στρατηγική τους.

Το επίγειο τηλεσκόπιο τον εντόπισε μόλις τρία 24ωρα προτού περάσει ξυστά από τη Γη, στις 13 Ιανουαρίου. Προσπέρασε τον πλανήτη μας σε απόσταση όση το 1/3 αυτής που χωρίζει τη Γη από τη Σελήνη. Ο αστεροειδής ονομάζεται 2010 ΑL30, έχει μέγεθος περίπου 10 μέτρα και ακόμη κι αν η τροχιά του τον οδηγούσε κατευθείαν πάνω μας, εικάζεται πως δεν θα προκαλούσε μεγάλη αναστάτωση. Θα είχε εξαερωθεί από την τριβή στην ατμόσφαιρα προτού αγγίξει το έδαφος.

Κρυβόταν.

Η ξαφνική του όμως εμφάνιση στον φακό των τηλεσκοπίων ανησύχησε του ειδικούς γιατί απέδειξε ότι το σύστημα έγκαιρης προειδοποίησης για τέτοιου είδους καταστάσεις δεν λειτουργεί αρκετά αποτελεσματικά. Ο αστεροειδής βρισκόταν στη γειτονιά μας για περισσότερο από 100 χρόνια, αλλά ακολουθούσε μια περίτεχνη τροχιά γύρω από τον Ήλιο λες και ήθελε να αποφύγει τα ξάγρυπνα βλέμματα των τηλεσκοπίων. Η περιφορά του διαρκούσε 366 μέρες, όση είναι σχεδόν και εκείνη της Γης γύρω από τον Ήλιο. Όμως επειδή η διάμετρός του ήταν μικρή δεν μπορούσε να εντοπιστεί γιατί δεν αντανακλούσε το φως του ηλίου που έπεφτε επάνω του.

Αυτό είναι ίσως και ένα από τα αδύνατα σημεία στο δίχτυ προστασίας που έχουν ρίξει γύρω από τη Γη οι επιστήμονες. Οι αστεροειδείς, που το μέγεθός τους κυμαίνεται από 30 έως 50 μέτρα, δεν είναι εύκολο να ανιχνευτούν επειδή δεν αντανακλούν το ηλιακό φως. Φανερώνονται μόλις φτάσουν πολύ κοντά στη Γη. «Υπάρχουν πολλοί αστεροειδείς που ακολουθούν συγχρονική τροχιά με εκείνη της Γης και για τον λόγο αυτό είναι δύσκολος ο εντοπισμός τους. Κινούνται μαζί με τον πλανήτη μας. Αυτά τα ουράνια σώματα είναι άλλωστε και τα πιο επικίνδυνα», αναφέρει στην επιστημονική επιθεώρηση Νew Scientist ο Άλαν Χάρις, από το Ινστιτούτο Διαστημικών Ερευνών, στο Μπούλντερ του Κολοράντο.

 

Μικρή απόσταση.

Οι αστεροειδείς αυτοί που βρίσκονται σε μικρή απόσταση από τη Γη, δηλαδή μέχρι 1,5 αστρονομική μονάδα, (μιάμιση φορά την απόσταση Γης- Ηλίου) συγκαταλέγονται στην ομάδα Άτεν και σχηματικά θα λέγαμε ότι διαγράφουν τροχιές περνώντας μπροστά από τη Γη και πίσω από τον Ήλιο. Ο αριθμός τους εκτιμάται ότι μπορεί να ξεπερνά τους 300 και κάποιοι ίσως να προέρχονται από πυρήνες διαλυμένων κομητών. Κάποιοι δε εικάζεται ότι προέρχονται από τη λεγόμενη ζώνη αστεροειδών που βρίσκεται ανάμεσα στους πλανήτες Άρη και Δία και βρέθηκαν τόσο κοντά στη διαστημική μας γειτονιά εξαιτίας της βαρυτικής επίδρασης του Δία, ο οποίος είναι ο μεγαλύτερος πλανήτης του ηλιακού συστήματος με διάμετρο 142.984 χιλιομέτρων, δηλαδή 11 και πλέον φορές μεγαλύτερη από εκείνη της Γης. Η επίδραση που ασκεί ο Δίας πάνω τους είναι, όπως λέγεται, αρκετά επίφοβη, καθώς μπορεί να τους στρέψει προς τον πλανήτη μας.

Καθώς λοιπόν η παρατήρηση των αστεροειδών Άτεν είναι πολύ δύσκολη, ορισμένοι επιστήμονες, όπως ο Τίμοθι Σπαρ από το Κέντρο Πλανητοειδών στο Κέμπριτζ της Μασαχουσέτης, έχουν προτείνει την αποστολή ενός διαστημικού τηλεσκοπίου κοντά στην Αφροδίτη. Το τηλεσκόπιο θα μπορούσε να ξετρυπώσει τις «αόρατες» τροχιές των αστεροειδών, να παρακολουθήσει και να προβλέψει την εξέλιξη της πορείας που ακολουθούν, υποδεικνύοντας τους πιο επικίνδυνους.

ΟΙ ΕΙΔΙΚΟΙεπισημαίνουν ότι ακόμη κι αν η τροχιά του τον οδηγούσε κατευθείαν πάνω μας, εικάζεται πως θα είχε εξαερωθεί από την τριβή στην ατμόσφαιρα προτού αγγίξει το έδαφος

 

Παραμονεύουν 800.000 «διαστημικές βόμβες»

Ανάμεσα στον Άρη και τον Δία υπάρχουν, σύμφωνα με τους καταλόγους της ΝΑSΑ, περισσότεροι από 800.000 αστεροειδείς που έχουν διάμετρο 50 έως 100 μέτρα. Εκεί βρίσκονται επίσης περισσότεροι από 320.000 αστεροειδείς, με διάμετρο μεγαλύτερη από 100 μέτρα. Στους 2.100 φτάνουν αυτοί που έχουν μέγεθος πάνω από ένα χιλιόμετρο.

Αποτελούνται συνήθως από σίδηρο, νικέλιο, άνθρακα και πυριτικά άλατα. Οι ειδικοί υπολογίζουν ότι κάθε 10.000 χρόνια ένας αστεροειδής με διάμετρο τουλάχιστον 100 μέτρων «χτυπά» τη Γη με ισχύ βόμβας 100 μεγατόνων. Κάθε 100.000 χρόνια ένα αντικείμενο με διάμετρο 1.000 μέτρων πέφτει στον πλανήτη μας και προκαλεί έκρηξη που αντιστοιχεί σε 10 εκατομμύρια βόμβες σαν αυτή της Χιροσίμας. Όταν οι αστεροειδείς με μικρό σχετικά μέγεθος εισέρχονται στη γήινη ατμόσφαιρα, οι ταχύτητές τους κυμαίνονται από 36.000 έως και 250.000 χιλιόμετρα την ώρα. Στη συνέχεια η ταχύτητά τους επιβραδύνεται και μειώνεται σε μερικές εκατοντάδες χιλιόμετρα την ώρα, για να καταλήξουν στην επιφάνεια της Γης με ένα χαρακτηριστικό σάλπισμα.

 

Οι μεγαλύτερες απειλές για την ανθρωπότητα

Δεν είναι λίγες οι πρόσφατες «επαφές τρίτου τύπου» με τέτοια ουράνια σώματα. Ένας αρκετά μεγάλος μετεωρίτης είχε πέσει στον Νότιο Ειρηνικό Ωκεανό το 1978 και είχε θεωρηθεί ως μία μυστική δοκιμή πυρηνικής βόμβας. Στις 23 Μαρτίου 1989, ένας αστεροειδής περίπου 800 μέτρων προσπέρασε τη Γη σε απόσταση 640.000 χιλιομέτρων. Ένας άλλος, με διάμετρο περίπου 10 μέτρων, μας πλησίασε στις 17 Ιανουαρίου 1991 σε απόσταση 170.000 χιλιομέτρων, που είναι μικρότερη από το ήμισυ της απόστασης Γης- Σελήνης. Το βράδυ της 9ης Οκτωβρίου του 1992, μια φαντασμαγορική μπάλα ουράνιας φωτιάς διέσχισε τον ουρανό πάνω από τις Ανατολικές Ηνωμένες Πολιτείες, καταλήγοντας τελικά στο πορτ-μπαγκάζ ενός αυτοκινήτου, 65 χιλιόμετρα έξω από τη Νέα Υόρκη, με τη μορφή ενός μετεωρίτη 12 κιλών.

Τον Δεκέμβριο του 1994, τέλος, ένας μικρός αστεροειδής προσπέρασε τη Γη σε απόσταση 100.000 χιλιομέτρων.

Kομήτης C/2007 LULIN

Τον ανακάλυψαν πριν από τρία χρόνια, όμως κατόρθωσαν να τον φωτογραφίσουν φέτος. Ο λόγος για τον κομήτη C/2007, υπέρυθρες φωτογραφίες του οποίου έδωσαν χθες στη δημοσιότητα οι επιστήμονες της NASA.
Ανακαλύφτηκε από τον Quanzhi Ye, έναν νεαρό ερασιτέχνη αστρονόμο από την Ταϊβάν 19 ετών τότε και φοιτητή σε κινεζικό πανεπιστήμιο στις 11 Ιουλίου 2007, όπου στην αρχή νόμιζε ότι ήταν αστεροειδής, αλλά αργότερα ο Chi Seng Lin από τις φωτογραφίες διαπίστωσε, ότι ήταν κομήτης.

Πώς ένας κήπος μπορεί να γίνει... αστεροσκοπείο

ΛΟΝΔΙΝΟ. Εκπληκτους έχει αφήσει τους επιστήμονες ένας βρετανός ερασιτέχνης αστρονόμος με τις εικόνες του Σύμπαντος που κατάφερε να απαθανατίσει. Ο 38χρονος ιδιωτικός υπάλληλος Πίτερ Σαχ έκανε μια τρύπα σε ένα ξύλινο υπόστεγο στον κήπο του, τοποθέτησε εκεί ένα μικρό τηλεσκόπιο, περίμενε την κατάλληλη στιγμή και κατάφερε να τραβήξει εικόνες από τον γαλαξία μας οι οποίες συναγωνίζονται εκείνες του Ηubble και των άλλων διαστημικών τηλεσκοπίων. Ο Σαχ συνέδεσε το τηλεσκόπιό του με τον υπολογιστή του στο σπίτικαι περίμενε να καθαρίσει ο συνήθως συννεφιασμένος βρετανικός ουρανός για να τραβήξει εικόνες του Διαστήματος. Κατάφερε τελικά να βγάλει δεκάδες εντυπωσιακές φωτογραφίες από όλα τα μήκη και πλάτη του γαλαξία μας και δημιούργησε ένα λεύκωμα το οποίο βρίσκεται στην διεύθυνση www.astropix.co.uk.

 

Το μάτι του «Κέπλερ» βλέπει... το Σύμπαν

Το τροχιακό αστεροσκοπείο της NASA που εκτοξεύθηκε τον περασμένο Μάρτιο στο Διάστημα, εντόπισε πέντε νέους εξωπλανήτες

Την περασμένη εβδομάδα η NASA ανακοίνωσε την ανακάλυψη πέντε νέων εξωπλανητών από το Διαστημικό Τηλεσκόπιο «Κέπλερ» ανεβάζοντας τον συνολικό αριθμό των πλανητών που έχουμε ανακαλύψει τα τελευταία 15 χρόνια να ξεπερνάει τους 400 περίπου πλανήτες οι οποίοι περιφέρονται γύρω από 350 περίπου γειτονικά μας άστρα

Η έρευνα του «Κέπλερ» στοχεύει να αποδείξει ότι τα περισσότερα άστρα της Κύριας Ακολουθίας έχουν βραχώδεις πλανήτες στην επονομαζόμενη «κατοικήσιμη ζώνη» τους.

Το «Κέπλερ» είναι ένα τροχιακό αστεροσκοπείο το οποίο εκτοξεύτηκε στο Διάστημα στις αρχές του περασμένου Μαρτίου και το οποίο διαθέτει ένα από τα πιο ευαίσθητα φωτόμετρα με σκοπό να μελετήσει δεκάδες χιλιάδες άστρα της Κύριας Ακολουθίας στη διάρκεια της επόμενης τετραετίας.

Η οπτική γωνία με την οποία παρατηρεί το «Κέπλερ» είναι σταθερή και εκτείνεται σε βάθος 3.000 ετών φωτός, ενώ η ευρυγώνια ικανότητά του του δίνει τη δυνατότητα να καλύψει μιαν αρκετά μεγάλη έκταση του ουρανού που βρίσκεται ανάμεσα στους αστερισμούς του Κύκνου και της Λύρας.

Διερεύνηση της δομής
Ο κύριος επιστημονικός σκοπός της όλης αποστολής είναι η διερεύνηση της δομής που έχουν τα διάφορα πλανητικά συστήματα πέρα από το δικό μας.

Πιο συγκεκριμένα, οι μελέτες αυτές ελπίζουμε να μας δώσουν απαντήσεις σχετικά με το πόσοι πλανήτες βρίσκονται εντός ή κοντά στην επονομαζόμενη «κατοικήσιμη ζώνη» των πλανητικών συστημάτων που θα εντοπιστούν, να προσδιορίσει τα χαρακτηριστικά των άστρων που περιλαμβάνουν πλανητικά συστήματα και να υπολογίσει τα διάφορα μεγέθη και σχήματα των τροχιών τους, καθώς και τον αριθμό των πλανητών που υπάρχουν γύρω από πολλαπλά άστρα.

Ο τρόπος με τον οποίο θα επιτύχει τον στόχο του το «Κέπλερ» βασίζεται στην ταυτόχρονη και συνεχόμενη παρατήρηση της φωτεινότητας 150.000 άστρων.

Μ’ αυτό τον τρόπο μπορεί να εντοπίσει ακόμη και τις πιο ελάχιστες αλλαγές στην ένταση της λαμπρότητας των άστρων αυτών σε περίπτωση που κάποιος τυχόν πλανήτης περάσει μπροστά από τον δίσκο ενός απόμακρου άστρου.

Το φωτόμετρο που διαθέτει το «Κέπλερ» έχει την ικανότητα να εντοπίσει αλλαγές στη φωτεινότητα ενός άστρου παρόμοια μ’ αυτήν που επιφέρει μια μύγα στη φωτεινότητα ενός λαμπερού προβολέα.

Η ικανότητα αυτή του φωτόμετρου που έχει το «Κέπλερ» βασίζεται στους 42 ειδικούς ανιχνευτές CCD που διαθέτει και οι οποίοι έχουν τη δυνατότητα ανάλυσης 95 megapixels!

Με τη βοήθεια των ανιχνευτών αυτών και με βάση τους σημερινούς μας υπολογισμούς η πιθανότητα εντοπισμού πλανητών στο μέγεθος της Γης μας φτάνει τη μία στις 210 ή περίπου τον εντοπισμό πέντε «γήινων» πλανητών για κάθε 1.000 άστρα που θα παρατηρήσει το «Κέπλερ».

Παρακολούθηση της «κατοικήσιμης ζώνης»

Η έρευνα του «Κέπλερ» έχει ως στόχο να αποδείξει ότι τα περισσότερα άστρα της Κύριας Ακολουθίας έχουν βραχώδεις πλανήτες στην επονομαζόμενη «κατοικήσιμη ζώνη» τους, ενώ κατά μέσον όρο δημιουργούνται δύο βραχώδεις πλανήτες στο μέγεθος της Γης στην περιοχή από 0,5 έως 1,5 Αστρονομικές Μονάδες (μία Αστρονομική Μονάδα ισοδυναμεί με την απόσταση Γης-Ηλίου που είναι ίση με περίπου 150 εκατομμύρια χιλιόμετρα). Στη διάρκεια των μελετών του το «Κέπλερ» αναμένεται να εντοπίσει εκατοντάδες πλανήτες 30 έως 600 φορές μικρότερης μάζας απ’ ό,τι έχει ο Δίας, ενώ πολλοί απ’ αυτούς θα έχουν παρόμοια συστατικά με τη Γη και διάμετρο που θα κυμαίνεται από το 80% του μεγέθους της Γης και άνω.

Στη διάρκεια της αποστολής του το «Κέπλερ» δεν βρίσκεται σε τροχιά γύρω από τη Γη αλλά σε ένα σημείο βαρυτικής ισορροπίας του συστήματος Γης-Σελήνης. Σ’ αυτή την απόσταση η παρουσία της Γης και του Ηλιου δεν εμποδίζει την απρόσκοπτη και συνεχή παρατήρηση της περιοχής που έχει επιλεγεί. Το διαστημικό σύμπλεγμα από το οποίο αποτελείται έχει βάρος έναν περίπου τόνο, ενώ το κύριο κάτοπτρό του φτάνει το 1,40 μέτρο. Το κόστος της όλης αποστολής θα φτάσει τελικά τα 500 σχεδόν εκατομμύρια δολάρια.

Διονύσης Π. Σιμόπουλος

Η «σκοτεινή» κατάρα των μεγάλων ανακαλύψεων

Στην ανατολή κάθε νέου έτους, η συλλογική μνήμη ανασύρει ονόματα επιστημόνων και εφευρετών που συνέβαλαν με τα επιτεύγματά τους στο κοινό καλό. Ορισμένοι εξ αυτών, όμως, «πλήρωσαν» με την αρτιμέλεια ή τη ζωή τους το τίμημα της ανακάλυψής τους

ΤΟΜΑΣ ΜΙΝΤΓΚΛΕΪ
Ανοιξε την τρύπα του όζοντος
Αμερικανός χημικός, εφευρέτης μεταξύ άλλων του πετρελαϊκού παραγώγου, υγρού καυσίμου κίνησης με βάση το μόλυβδο.

Η Μαρί Κιουρί με τον σύζυγό της Πιερ στο εργαστήριό τους. Η άγνοια
για τις επιπτώσεις από την έκθεση στην ακτινοβολία απέβη μοιραία.

Ο Τόμας Μίντγκλεϊ ο Νεότερος έμεινε γνωστός στην Ιστορία όχι τόσο για τις επαναστατικές ανακαλύψεις του όσο για τον αρνητικό αντίκτυπο που είχαν αυτές στην... ατμόσφαιρα. Πρόκειται για τον άνθρωπο που αξιοποίησε το φρέον στην τεχνολογία των ψυγείων (CFC), υλικό που δεκαετίες αργότερα κατηγορήθηκε ως ένα από τα βασικά αίτια αλλοίωσης του όζοντος, προσδίδοντας στον θιασώτη του τον χαρακτηρισμό του «αποκλειστικά υπεύθυνου, σε σχέση με οιονδήποτε άλλο άνθρωπο στον κόσμο, για την πρόκληση των περισσοτέρων θανάτων στον κόσμο».

Ο ίδιος προσβλήθηκε από πολιομυελίτιδα και αργότερα εμφάνισε τα πρώτα συμπτώματα βαριάς τοξικής δηλητηρίασης από μόλυβδο, καταλήγοντας επί μεγάλο χρονικό διάστημα ανάπηρος και κλινήρης.

Η κατάσταση στην οποία είχε περιέλθει η ζωή του τον οδήγησε στην κατασκευή ενός συστήματος ανύψωσης από τροχαλίες και σχοινιά, προκειμένου να μετακινείται και να σηκώνεται από το κρεβάτι του. Πέθανε σε ηλικία 55 ετών από στραγγαλισμό, όταν μία εκ των τροχαλιών τυλίχθηκε σφιχτά γύρω από τον λαιμό του...

ΤΖΟΝ ΠΑΡΙ ΤΟΜΑΣ
Σκοτώθηκε σε χρόνο-ρεκόρ...

Ο Ουαλός οδηγός αυτοκινήτων ταχύτητας και μηχανικός ονειρευόταν από μικρός να καταρρίψει το ρεκόρ ταχύτητας στο έδαφος, το οποίο κατείχε ο Μάλκολμ Κάμπελ, και αποφάσισε να κατασκευάσει ένα ειδικά εξοπλισμένο αυτοκίνητο προκειμένου να κάνει το όνειρό του πραγματικότητα.

Ονόμασε το δημιούργημά του «Babs», το οποίο είχε υποστεί ποικίλες τροποποιήσεις εν συγκρίσει με τα άλλα συμβατικά αγωνιστικά οχήματα, μια εκ των οποίων ήταν και η χρήση ιμάντων από αλυσίδες που συνέδεαν τους τροχούς με τον κινητήρα. Στις 27 Απριλίου του 1926, ο Πάρι Τόμας κατέρριψε το ρεκόρ του Κάμπελ και την επομένη το βελτίωσε αγγίζοντας τα 170 μίλια την ώρα, ήτοι 272 χ.α.ώ.

Το ρεκόρ του παρέμεινε στην κορυφή για περίπου έναν χρόνο, πριν ο Μάλκολμ Κάμπελ το καταρρίψει το 1927. Στην προσπάθειά του να επανακτήσει τα «σκήπτρα», βρήκε τραγικό θάνατο όταν μια από τις αλυσίδες εξακοντίστηκε στον αυχένα του, «αποκεφαλίζοντάς» τον. Ο θάνατος ήταν ακαριαίος...

ΟΤΟ ΛΙΛΙΕΝΤΑΛ
Το μοιραίο δοκιμαστικό

Γνωστός στο ευρύ κοινό με το προσωνύμιο «Glider King» (Ο βασιλιάς της προσγείωσης), ο Οτο Λίλιενταλ υπήρξε ένας εκ των πρωτοπόρων της «ανθρώπινης αεροναυπηγικής».

Πέρασε στην Ιστορία ως ο πρώτος άνθρωπος που κατάφερε να πραγματοποιήσει συνεχόμενες επιτυχείς «πτήσεις ολίσθησης».

Οι εφημερίδες και τα περιοδικά σε πολλές χώρες δημοσίευσαν φωτογραφίες των εγχειρημάτων του Λίλιενταλ, ενισχύοντας την πεποίθηση τόσο των επιστημόνων όσο και της κοινής γνώμης για τη δυνατότητα κατασκευής ιπτάμενων μηχανών, ύστερα από χρόνια κυκλοφορίας ανώφελων και αβάσιμων θεωριών και σχεδίων για την πραγματοποίηση του άπιαστου αυτού ονείρου.

Κατά τη διάρκεια μίας εκ των πτήσεών του, στις 9 Αυγούστου του 1896, ο Λίλιενταλ έπεσε από ύψος 17 μέτρων, πλήττοντας σοβαρά τη σπονδυλική του στήλη.

Την επόμενη ημέρα έχασε τη μάχη με τη ζωή.

Τα τελευταία λόγια του ήταν: «Μικρές θυσίες πρέπει να γίνονται!»...

ΟΥΙΛΙΑΜ ΜΠΟΥΛΟΚ
Τον ακρωτηρίασε η εφεύρεσή του

Αμερικανός εφευρέτης του οποίου η ανακάλυψη της «περιστρεφόμενης τυπογραφικής μηχανής», το 1863, άνοιξε τον δρόμο για την επαναστατική αλλαγή στον χώρο της τυπογραφίας, χάρη στη μεγάλη ταχύτητα εκτύπωσης και την υψηλή αποδοτικότητά της. Ο Ουίλιαμ Μπούλοκ πέθανε καθώς επισκεύαζε μια εκτυπωτική πρέσα. Κατά τη διάρκεια της προσπάθειάς του να επαναφέρει στη θέση της μια τροχαλία, η μηχανή έπεσε πάνω στο πόδι του θρυμματίζοντάς το...

Η γάγγραινα που εκδηλώθηκε ταχύτατα στο κάτω άκρο του, τον οδήγησε στο χειρουργικό τραπέζι, όπου άφησε την τελευταία του πνοή κατά τη διάρκεια επέμβασης για τον ακρωτηριασμό του.

ΚΑΠΕΡ ΦΙΠΣ ΚΟΟΥΛΣ
Βυθίστηκε με το πλοίο του

Πλοίαρχος του Βασιλικού Ναυτικού και εφευρέτης του περιστρεφόμενου πυργίσκου-γέφυρας στα πλοία κατά τη διάρκεια του Κριμαϊκού πολέμου (1853-1856).

Μετά τον πόλεμο κατοχύρωσε την πατέντα της εφεύρεσής του και άρχισε να κατασκευάζει ένα δικό του πλοίο, χρησιμοποιώντας το επαναστατικό για την εποχή σχέδιό του, το οποίο είχε ήδη προσαρμόσει στα πλοία του το Βασιλικό Ναυτικό.

Το δικό του πλοίο, ονόματι «HMS Captain», απαιτούσε μια σειρά ασυνήθιστων και υψηλής επικινδυνότητας μετατροπών, μία εκ των οποίων ήταν και το επονομαζόμενο «κατάστρωμα θυέλλης», το οποίο ωστόσο είχε ως αποτέλεσμα την προς τα άνω μετατόπιση του κέντρου βάρους του. Στις 6 Σεπτεμβρίου του 1870, το «HMS Cαptain» ανατράπηκε, παρασέρνοντας στον θάνατο τον Κόουλς και την πλειονότητα των 500 μελών του πληρώματός του...

ΑΛ. ΜΠΟΓΚΝΤΑΝΟΦ
Ο δότης ήταν μολυσμένος

Πολύπλευρη προσωπικότητα με διακρίσεις τόσο στις κλασικές όσο και θετικές επιστήμες, ο Ρώσος Αλεξάντερ Μπογκντάνοφ υπήρξε ιατρός, φιλόσοφος, οικονομολόγος και συγγραφέας έργων επιστημονικής φαντασίας και διακρινόταν για το επαναστατικό του πνεύμα. Ενα εκ των πολυάριθμων επιστημονικών πειραμάτων του αφορούσε σε ιδέες πιθανής αναζωογόνησης-αναγέννησης του οργανισμού μέσω της μετάγγισης αίματος.

Εχοντας υποβάλει σε μετάγγιση αίματος αρκετούς επιφανείς της εποχής, μεταξύ των οποίων και η αδελφή του Λένιν, ο Μπογκντάνοφ αποφάσισε να δοκιμάσει την «ανακάλυψή» του στον εαυτό του. Ωστόσο ο δότης που επέλεξε ήταν ένας εκ των ασθενών του ο οποίος έπασχε από φυματίωση και ελονοσία. Πέθανε εξαιτίας μόλυνσης του οργανισμού του, λίγες ώρες μετά το πέρας του εγχειρήματος.

ΧΕΝΡΙ ΓΟΥΙΝΣΤΑΝΛΕΪ
Θάφτηκε στο δημιούργημά του

Υπήρξε ένας εκ των διασημότερων Αγγλων αρχιτεκτόνων και μηχανικών. Πέρασε στην ιστορία ως ο κατασκευαστής του φάρου-προτύπου Eddystone.

Ο Χένρι Γουινστάνλεϊ εξέφρασε δημοσίως την επιθυμία του να διαπιστώσει ιδίοις όμμασι την ανθεκτικότητα της κατασκευής του, απαιτώντας να βρίσκεται στο εσωτερικό του φάρου κατά τη διάρκεια μιας σφοδρής καταιγίδας.

Ωστόσο το περίτεχνο οικοδόμημα δεν άντεξε και κατέρρευσε, ενταφιάζοντας κάτω από τα συντρίμμια του τόσο τον Αγγλο επιστήμονα όσο και πέντε συνεργάτες του που τον συντρόφευαν στο εγχείρημά του.

ΦΡΑΝΤΣ ΡΑΪΧΕΛΤ
Το αλεξίπτωτο δεν άνοιξε...

Ενας εκ των δημοφιλών ραφτών της Αυστρίας. Η φήμη του εκτοξεύθηκε στα ύψη όταν δημιούργησε ένα παράξενο πανωφόριπου έμοιαζε με αλεξίπτωτο, το οποίο παρείχε, σύμφωνα με τους ισχυρισμούς του, τη δυνατότητα σε αυτόν που το φορούσε να αναπτύξει με τη βοήθεια του ανέμου εξαιρετικά μεγάλη ταχύτητα στο έδαφος, καταφέρνοντας ακόμη και να πετάξει λίγα μέτρα πάνω από το έδαφος.

Ο ίδιος αποφάσισε να πειραματιστεί με το υβριδικό του δημιούργημα, πέφτοντας από το πρώτο διάζωμα του Πύργου του Αϊφελ, ενώπιον εκπροσώπων των μέσων ενημέρωσης και ενός τηλεοπτικού συνεργείου, καθώς και ενός μεγάλου πλήθους που είχε συγκεντρωθεί στον χώρο, έτοιμο να παρακολουθήσει με κομμένη την ανάσα το ριψοκίνδυνο εγχείρημα του Ράιχελτ.

Δυστυχώς, οι ισχυρισμοί του αυστριακού ράφτη δεν επιβεβαιώθηκαν, το υβριδικό του «αλεξίπτωτο» δεν λειτούργησε και η σφοδρή πρόσκρουσή του στο έδαφος απέβη μοιραία για τη ζωή του.

ΜΑΡΙΑ ΚΙΟΥΡΙ
Tη σκότωσε η έκθεση στη ραδιενέργεια

Η πολωνικής καταγωγής φυσικός και χημικός αποτελεί μία εκ των σημαντικότερων επιστημονικών προσωπικοτήτων στην ιστορία της ανθρωπότητας. Γνωστή και ως «Μαντάμ Κιουρί», το όνομά της έκανε τον γύρο του κόσμου όταν ανακάλυψε σε συνεργασία με τον σύζυγό της, Πιέρ, μια σειρά νέων στοιχείων, μεταξύ των οποίων το ράδιο και το πολώνιο. Ανέπτυξε τη θεωρία της ραδιενέργειας και αυτήν της απομόνωσης των ραδιοϊσοτόπων. Τιμήθηκε μαζί με τον σύζυγό της με τα βραβεία Νομπέλ Φυσικής και Χημείας το 1903 και το 1911 αντίστοιχα. Πέρασε στην Ιστορία ως η πρώτη γυναίκα που κατέλαβε έδρα στη Σορβόννη. Πέθανε στις 4 Ιουλίου του 1934 από απλαστική αναιμία, την οποία «κληρονόμησε» με σχεδόν απόλυτη βεβαιότητα από τη συστηματική και μακροχρόνια έκθεση του οργανισμού της στη ραδιενέργεια. Οι επιβλαβείς συνέπειες της ιονίζουσας ραδιενεργούς ακτινοβολίας ήταν άγνωστες εκείνη την εποχή και το μεγαλύτερο μέρος του έργου της έλαβε χώρα σε μια αποθήκη-παράπηγμα, δίχως τη λήψη των απαιτούμενων μέτρων ασφαλείας. Χαρακτηριστικό είναι ότι μετέφερε συστηματικά στις... τσέπες της δοκιμαστικούς σωλήνες που περιείχαν ραδιενεργά ισότοπα, τους οποίους φύλασσε στο συρτάρι του γραφείου της...

Η μεγαλύτερη σε διάρκεια δακτυλιοειδής έκλειψη Ηλίου Σε χίλια χρόνια η επόμενη

Άρχισε στις 07:41 (ώρα Ελλάδας) να γίνεται ορατή στην δυτική Κεντροαφρικανική Δημοκρατία και στο νοτιοδυτικό Τσαντ, η δακτυλιοειδής έκλειψη Ηλίου, η μεγαλύτερη σε διάρκεια της τρίτης χιλιετίας.

Η έκλειψη θα είναι ορατή στην κεντρική και ανατολική Αφρική, αλλά και σε τμήματα της Ασίας.

Η σκιά της Σελήνης θα περάσει από τον Λαϊκή Δημοκρατία του Κονγκό, την Ουγκάντα, την Κένυα και τη νότια Σομαλία για να ακολουθήσει την πορεία της προς την Ινδία και την Κίνα.

Όπως εξηγούν οι επιστήμονες, τον Ιανουάριο ο Ήλιος βρίσκεται πιο κοντά στη Γη και η Σελήνη στο πιο μακρινό της σημείο, με αποτέλεσμα να μπορεί να καλύψει σχεδόν όλον τον ηλιακό δίσκο.

Όταν η έκλειψη θα φτάσει πάνω από τον Ινδικό Ωκεανό, θα βρίσκεται ήδη στη μεγαλύτερη διάρκειά της, που θα είναι 11 λεπτά και 8 δευτερόλεπτα

Όπως πληροφορεί στην ιστοσελίδα της η NASA, άλλη έκλειψη τόσο μεγάλης διάρκειας δεν πρόκειται να σημειωθεί παρά μόνο μετά από χίλια χρόνια ή και περισσότερο και εκτιμά ότι κάτι τέτοιο θα γίνει στις 23 Δεκεμβρίου 3043.

Επίσης ολική έκλειψη Ηλίου προβλέπεται για τις 11 του επόμενου Ιουλίου πάνω από τον νότιο Ειρηνικό. 

Πηγή: Εφημερίδα ΕΛΕΥΘΕΡΟΤΥΠΙΑ

Αρχαίες λίμνες στον Άρη

Νέες εικόνες του Άρη από το σκάφος MRO (Μars Reconnaissance Orbiter), της NASA που βρίσκεται σε τροχιά γύρω από τον «κόκκινο πλανήτη», δείχνουν ότι είχε μεγάλες λίμνες στην επιφάνεια του πριν τρία δισεκατομμύρια χρόνια.

Οι λίμνες, σύμφωνα με όλες τις ενδείξεις, σχηματίστηκαν από υγρό νερό, σε μια εποχή πολύ πιο πρόσφατη από ό,τι θεωρούσαν μέχρι τώρα εφικτό οι επιστήμονες.
Η ανακάλυψη έγινε από βρετανούς ερευνητές των πανεπιστημίων Imperial και University College με επικεφαλής τον δρα Νίκολας Γουόρνερ και δημοσιεύτηκε στο περιοδικό γεωλογίας “Geology”, σύμφωνα με το BBC και τον «Γκάρντιαν».

Οι επιστήμονες ανέλυσαν πλειάδα φωτογραφιών από  αρκετά επίπεδα κοιλώματα διαμέτρου 20 χλμ., που βρίσκονται πάνω από το τεράστιο φαράγγι Ares Vallis μήκους 2.000 χλμ.
  
Οι επιστήμονες ανακάλυψαν κανάλια που συνδέουν τα κοιλώματα (αρχαίες λίμνες) που μπορεί να έχουν σχηματιστεί μόνο από νερό. Μέχρι τώρα πιστευόταν ότι πριν 3 δισ. χρόνια, ο Άρης ήταν πολύ παγωμένος και η ατμόσφαιρά του πολύ αραιή για να κυλά νερό πάνω στην επιφάνειά του.

Τα νέα δεδομένα ανατρέπουν όμως πια αυτή την εικόνα και οι επιστήμονες τώρα πιστεύουν ότι μάλλον υπήρξε μια –πιθανώς σύντομη- περίοδος ανόδου της θερμοκρασίας στον «κόκκινο πλανήτη» λόγω ηφαιστειακής δραστηριότητας, πτώσεων μετεωριτών ή μεταβολής της τροχιάς του Άρη, με συνέπεια να υπάρξουν συνθήκες ευνοϊκές για την ύπαρξη νερού και λιμνών.

Η υπερχείλιση αυτών των λιμνών θα οδήγησε στη δημιουργία καναλιών μεταξύ λιμνών με υψομετρική διαφορά, ενώ παράλληλα θα υπήρξαν επίσης ποτάμια και θάλασσες. Οι ερευνητές δεν γνωρίζουν ακόμα πόσο κράτησε αυτή η θερμή και υγρή περίοδος στον Άρη.

Η ανακάλυψη είναι σημαντική και για τους αστροβιολόγους που αναζητούν εξωγήινη ζωή. Οι ξερές σήμερα λίμνες του Άρη μπορεί να αποτελέσουν ιδανικά σημεία για την αναζήτηση ιχνών –εξαφανισμένης πια- μικροβιακής ζωής από τις μελλοντικές ρομποτικές αποστολές, σύμφωνα με τους επιστήμονες. 

Πηγή: Εφημερίδα ΕΛΕΥΘΕΡΟΤΥΠΙΑ

Πέντε νέους πλανήτες ανακάλυψε η Nasa

Το διαστημικό τηλεσκόπιο της Nasa, Kepler εντόπισε πέντε νέους πλανήτες εκτός του Ηλιακού μας Συστήματος. Οι εξωπλανήτες που έχουν ανακαλυφθεί αγγίζουν πλέον τους 400 ενώ κανένας από αυτούς μέχρι στιγμής δεν φαίνεται κατάλληλος να φιλοξενήσει ζωή. Ένας από τους πέντε νέους εξωπλανήτες έχει εκπλήξει τους αστρονόμους, επειδή είναι τόσο ελαφρύς όσο το αφρώδες πολυστυρένιο (Styrofoam).

Το "Κέπλερ", που τέθηκε σε τροχιά γύρω από τον ήλιο πέρυσι το Μάρτιο και είναι εφοδιασμένο με τη μεγαλύτερη και πιο ευαίσθητη κάμερα που έχει ποτέ εκτοξευτεί στο διάστημα (95 megapixel), έχει εστιαστεί σε ένα μικρό μόνο κομμάτι του ουρανού, με στόχο την αναζήτηση εξωπλανητών στο μέγεθος της Γης. Για τα επόμενα τέσσερα έως έξι χρόνια θα μελετήσει πάνω από 100.000 ήλιους και τα αστρικά συστήματά τους.

Η νέα ανακάλυψη, που ανακοινώθηκε στο συνέδριο της Αμερικανικής Αστρονομικής Εταιρίας στην Ουάσιγκτον, είναι η πρώτη που έκανε το τροχιακό τηλεσκόπιο και επιβεβαιώθηκε από επίγεια τηλεσκόπια στη Χαβάη, σύμφωνα με τα διεθνή πρακτορεία.

Στους πλανήτες δόθηκαν τα ονόματα Kepler 4β, 5β, 6β, 7β and 8β.

Τέσσερις από τους νέους εξωπλανήτες είναι απρόσμενα ελαφριοί σε σχέση με το μέγεθός τους. Ένας εξωπλανήτης έχει διάμετρο τετραπλάσια της Γης. Οι υπόλοιποι, παρόλο που είναι περίπου 40% μεγαλύτεροι από τον Δία, είναι πολύ λιγότερο πυκνοί σε σχέση με αυτόν. Συγκεκριμένα έχουν μέση πυκνότητα 0,166 έως 0,894 γραμμαρίων ανά κυβικό εκατοστό έναντι 1,326 γρ. του Δία, ο οποίος έχει βραχώδη πυρήνα.

Μάλιστα ένας από τους εξωπλανήτες είναι τόσο ελαφρύς που -με βάση την πολύ μικρή αναλογία της μάζας του σε σχέση με το μέγεθος του- έχει την ίδια πυκνότητα με το αφρώδες πολυστυρένιο (Styrofoam), το πολυμερές που χρησιμοποιείται ευρέως στην εποχή μας ως θερμομονωτικό στα κτίρια και ως υλικό συσκευασίας. Σύμφωνα με τους αστροφυσικούς, η ανακάλυψη δείχνει ότι η χαμηλή πυκνότητα είναι ένα πολύ πιο κοινό χαρακτηριστικό των εξωπλανητών απ’ ό,τι πιστευόταν μέχρι σήμερα.

Οι τέσσερις εξωπλανήτες βρίσκονται σε πολύ κοντινή τροχιά γύρω από το μητρικό άστρο τους, με συνέπεια να "ψήνονται" από υψηλές θερμοκρασίες, που εκτιμώνται από 1.200 έως 1.650 βαθμούς Κελσίου, είναι δηλαδή πιο καυτοί και από λιωμένη λάβα. Αντίθετα, ο πέμπτος εξωπλανήτης, που μόλις ανακαλύφθηκε, φαίνεται να είναι ένας παγωμένος γίγαντας σαν τον "δικό μας" Ποσειδώνα.

 

Δύο "νεογέννητοι καυτοί" πλανήτες

Παράλληλα το "Κέπλερ", όπως ανακοινώθηκε στο ίδιο αστρονομικό συνέδριο, έκανε μια παράξενη ανακάλυψη: δύο αντικείμενα σε τροχιά γύρω από άστρα, που δεν είναι σαφές τι είναι ακριβώς. Είναι πολύ καυτά για να είναι εξωπλανήτες, αλλά και πολύ μικρά για να είναι άστρα.

Η ιδιαιτερότητά τους έγκειται στο ότι αντί να μειώνεται η ακτινοβολία των μητρικών τους άστρων, όταν η τροχιά των ουράνιων σωμάτων περνά μπροστά από αυτά (όπως συμβαίνει με τους εξωπλανήτες όταν παρεμβάλλονται μεταξύ της Γης και του μητρικού άστρου τους), στη συγκεκριμένη περίπτωση η ακτινοβολία του άστρου τους γίνεται πιο αδύναμη (μειώνεται), όταν τα περίεργα αντικείμενα βρίσκονται πίσω από το άστρο τους, στη φάση δηλαδή που αυτό παρεμβάλλεται μεταξύ της Γης και των άγνωστων ουράνιων αντικειμένων.

Το γεγονός αυτό, κατά τους αστρονόμους, σημαίνει ότι, κατά περίεργο τρόπο, τα σώματα αυτά πρέπει να είναι πολύ πιο φωτεινά και καυτά από τα μητρικά άστρα-ήλιους τους. Οι πρώτες μετρήσεις δείχνουν ότι τα δύο σώματα -που πήραν τις ονομασίες ΚΟΙ 81 και ΚΟΙ 74- έχουν ακτίνα 90% και 40% μεγαλύτερη από το Δία και οι θερμοκρασίες τους υπολογίζονται αντίστοιχα σε 13.500 και 12.000 βαθμούς Κελσίου, ενώ των άστρων τους δεν ξεπερνά τους 10.000 βαθμούς.

Αυτός ο συνδυασμός μεγέθους και θερμοκρασίας δεν ταιριάζει με οτιδήποτε άλλο έχει παρατηρηθεί μέχρι τώρα στο σύμπαν και οι αστρονόμοι «ξύνουν το κεφάλι τους» να καταλάβουν με τι έχουν να κάνουν. "Το σύμπαν εξακολουθεί να κάνει τα παράξενα πράγματα ακόμα πιο παράξενα απ’ ό,τι μπορούσαμε να φανταστούμε", δήλωσε ο Γιον Μόρσε, επικεφαλής αστροφυσικός της NASA.

Μια πιθανή θεωρία, σύμφωνα με τον ερευνητή της NASA Τζέισον Ρόου, ο οποίος έκανε την ανακάλυψη, είναι ότι τα δύο ουράνια σώματα είναι νέοι πλανήτες ηλικίας μόλις 200 εκατ. ετών, καθώς οι "νεογέννητοι" πλανήτες είναι ακόμα καυτοί. 

πηγή: Εφημερίδα ΕΛΕΥΘΕΡΟΤΥΠΙΑ

Ενα λαμπρό άστρο σβήνει... θεαματικά

Μία σύνθετη εικόνα από τις παρατηρήσεις των δύο Διαστημικών Τηλεσκοπίων «Χαμπλ» και ακτίνων Χ «Τσάντρα» μας έχει προσφέρει το πορτρέτο ενός από τα μεγαλύτερα άστρα που έχουμε παρατηρήσει μέχρι τώρα. Πρόκειται για το άστρο «Ητα Τρόπιδας» (ή Carinae). Το άστρο αυτό βρίσκεται κυριολεκτικά φυτεμένο στο εσωτερικό του τεράστιου νεφελώματος της Τρόπιδας (NGC 3372) σε απόσταση 7.500 ετών φωτός από τη Γη. Με υλικά 120 φορές περισσότερα από τα υλικά που έχει ο Ηλιος μας, έχει φτάσει στα ανώτερα δυνατά όρια της ύπαρξης ενός άστρου. Η λαμπρότητά του «Ητα Τρόπιδας» είναι τόσο μεγάλη ώστε θα φαινόταν το ίδιο λαμπερό όσο φαίνεται και ο Ηλιος μας από απόσταση 300 δισ. χιλιομέτρων, από απόσταση δηλαδή 2.000 φορές μεγαλύτερη από την απόσταση της Γης από τον Ηλιο. Η πρόσφατη συμπεριφορά του συγκεκριμένου άστρου αυτού έχει αναστατώσει κυριολεκτικά την αστρονομική κοινότητα γιατί παρουσιάζει έντονες τις ενδείξεις για την επικείμενη καταστροφή του ως σουπερνόβα. 

Το τεράστιο Νεφέλωμα της Τρόπιδας (NGC 3372) 

σε απόσταση 7.500 ετών φωτός από τη Γη.

Σκαμπανεβάσματα 

Η συμπεριφορά αυτή μοιάζει με αυτή που είχε παρουσιάσει τον 18ο και 19ο αιώνα, όταν από το 1730 και μετά η φωτεινότητά του Ητα είχε αρχίσει να «σκαμπανεβάζει». Από το 1820 το άστρο άρχισε να αυξάνει συνεχώς τη φωτεινότητά του για να καταλήξει το 1827 σε άστρο 1ου μεγέθους. Τα τελευταία όμως χρόνια το μυστηριώδες αυτό άστρο άρχισε και πάλι τα ίδια αυξάνοντας τη φωτεινότητά του. Οι φωτογραφίες που πήραμε από την περιοχή εκείνη ήταν αποκαλυπτικές. Το άστρο αυτό καθαυτό είναι κρυμμένο σε ένα κουβούκλιο εκτινασσόμενων αερίων που προέρχονται από την αναλαμπή του 1843, ενώ από τους πόλους του έχουν εκτοξευτεί δύο «λοβοί» υλικών που διαστέλλονται με ταχύτητα 2,5 εκατ. χιλιομέτρων την ώρα. Εκτός όμως από τις μεγάλες εκτοξεύσεις που προέρχονται από τους αστρικούς πόλους, οι φωτογραφίες των Διαστημικών Τηλεσκοπίων μάς αποκάλυψαν επίσης και έναν μικρότερο δίσκο υλικών που έχει εκτοξευτεί από τον ισημερινό του άστρου. Στον δίσκο αυτό έχουν ανακαλυφτεί πολλά και παράξενα αντικείμενα. Μερικά από αυτά τρέχουν με ταχύτητα 150.000 χιλιομέτρων την ώρα, ενώ άλλα υλικά διαστέλλονται με ταχύτητα 50.000 μόνο χιλιομέτρων την ώρα. Παρ’ όλο που στις φωτογραφίες οι μεγάλοι λοβοί των πολικών υλικών φαίνονται σχεδόν με μια «στερεά» μορφή, εν τούτοις το εσωτερικό τους είναι σχεδόν άδειο. Η όλη όμως δομή τους μας επισημαίνει ότι στο κεντρικό άστρο πρέπει να υπάρχει κάτι το εξαιρετικό, ένα μοναδικό φαινόμενο που δεν έχουμε δει ποτέ μέχρι τώρα.

Το πορτρέτο του «Ητα Τρόπιδας» από τις παρατηρήσεις των Διαστημικών Τηλεσκοπίων

Το εσωτερικό του μεταβάλλεται συνεχώς
Εάν το Ητα Καρίνας βρισκόταν στη θέση που έχει ο Ηλιος, στο μικρότερο μέγεθός του η εξωτερική του επιφάνεια θα έφτανε την τροχιά του πλανήτη Ερμή, θα είχε δηλαδή διάμετρο 120 εκατ. χιλιομέτρων.

Υπολογίζεται μάλιστα ότι τη χρονιά της μέγιστης φωτεινότητάς του (1843) η διάμετρός του πρέπει να είχε φτάσει σε μέγεθος την τροχιά του Κρόνου, είχε δηλαδή διάμετρο ίση με 3 περίπου δισ. χιλιόμετρα! Η εκτόξευση όμως των υλικών του συνεχίζεται ακόμη και σήμερα, αφού όπως και όλα τα άλλα άστρα, εκπέμπει κι αυτό μια συνεχή ροή υλικών με τη μορφή ενός υπέρπυκνου αστρικού ανέμου, παρόμοιου με τη ροή του Ηλιακού ανέμου που εκπέμπει και το δικό μας άστρο. Μόνο που στην περίπτωση του Ητα Τρόπιδας η εκπομπή της ύλης αυτής φτάνει να είναι ίση με δύο φορές τη μάζα της Γης μας κάθε ημέρα! Ολα αυτά συμβαίνουν γιατί το όλο σύστημα του άστρου αυτού δεν είναι σίγουρο για το τι θέλει να κάνει. Οι διεργασίες του εσωτερικού του το κάνουν να πάλλεται, αντί να παραμένει σταθερό σε ένα μέγεθος όπως κάνει, προς το παρόν, ο Ηλιος μας. Αυτό όμως δεν μπορεί να γίνει στην περίπτωση του Ητα Τρόπιδας, γιατί απλούστατα το άστρο αυτό βρίσκεται ήδη στα πρόθυρα του θανάτου του που θα πάρει τη μορφή μιας σουπερνόβα. Το μυστηριώδες αστρο θα χαθεί, ενώ πάνω στην απέραντη τοιχογραφία του ουρανού η έκρηξη αυτή θα κάνει τον νυχτερινό ουρανό της Γης να λάμπει σαν ημέρα. 

Πηγή: Εφημερίδα ΕΘΝΟΣ

Ξεκινά και πάλι ο CERN

Έπειτα από δεκατέσσερις μήνες διακοπής εξαιτίας μιας σοβαρής βλάβης, ο μεγαλύτερος επιταχυντής σωματιδίων στον κόσμο θα τεθεί και πάλι αύριο σε λειτουργία, έγινε γνωστό από το Ευρωπαϊκό Κέντρο Πυρηνικής Έρευνας (CERN) στη Γενεύη.

Σωματίδια θα αρχίσουν και πάλι να κινούνται "νωρίς το πρωί του Σαββάτου" στον μεγάλο επιταχυντή αδρονίων που δεν λειτούργησε μέχρι στιγμής παρά για λίγες ώρες έπειτα από την έναρξη του μεγάλου πειράματος τον Σεπτέμβριο 2008.

"Αυτή τη στιγμή, δεν ανακοινώνουμε ακριβή ημερομηνία (για την επαναλειτουργία), αλλά ορίζουμε στόχους", δήλωσε ο Τζέιμς Γκίλις, εκπρόσωπος του CERN.

Ο μεγάλος επιταχυντής αδρονίων, που κατασκευάσθηκε στο πλαίσιο προγράμματος που κόστισε πολλά δισεκατομμύρια ευρώ, έχει ως στόχο να επιτρέψει την εξέλιξη της γνώσης ως προς τη σύσταση της ύλης και του σύμπαντος.

Ο επιταχυντής υπέστη δύο διαδοχικές βλάβες λίγες ώρες μετά την πανηγυρική έναρξη της λειτουργίας του στις 10 Σεπτεμβρίου 2008.

Η πρώτη βλάβη παρουσιάσθηκε λιγότερο από 48 ώρες μετά την έναρξη του μεγάλου πειράματος και η δεύτερη, που κρίθηκε σοβαρή, στις 19 Σεπτεμβρίου, προκάλεσε τη διακοπή της λειτουργίας του μεγάλου επιταχυντή.

Εκτοτε το CERN ασχολείται με την αποκατάσταση των ζημιών, εγκαθιστώντας νέα συστήματα ασφαλείας κατά μήκος του τούνελ, η κατασκευή του οποίου διήρκεσε δώδεκα χρόνια και απασχόλησε 7.000 φυσικούς. 

Πηγή: Εφημερίδα ΕΛΕΥΘΕΡΟΤΥΠΙΑ

Ανακαλύφθηκαν τα λείψανα του Γαλιλαίου

Ένας συλλέκτης έργων τέχνης εντόπισε ένα δόντι, ένα δάχτυλο και τον αντίχειρα του Γαλιλαίου Γαλιλέι, του περίφημου Ιταλού επιστήμονα που πέθανε το 17ο αιώνα, όπως ανακοίνωσε σήμερα το μουσείο Ιστορίας της Επιστήμης της Φλωρεντίας. 

Τα δάχτυλα και το δόντι αφαιρέθηκαν από τη σορό του Γαλιλαίου, μαζί με άλλο ένα δάχτυλο και ένα σπόνδυλο, κατά την ταφή του που έγινε 95 χρόνια μετά το θάνατό του, το 1642.

Ο Τζοβάνι Ταρτζόνι Τοτσέτι, ένας ιστορικός που συμμετείχε τότε στην τελετή και έγραψε για αυτήν, ομολόγησε ότι "δυσκολεύτηκε ν' αντισταθεί στον πειρασμό να πάρει το κρανίο που είχε φιλοξενήσει μια τέτοια εκπληκτική μεγαλοφυΐα".

Τα λείψανα περνούσαν από τον ένα συλλέκτη στον άλλο μέχρι που χάθηκαν μυστηριωδώς το 1905. Το άλλο δάχτυλο και ο σπόνδυλος φυλάσσονται από το 1737 σε μουσεία της Φλωρεντίας και της Πάδουα.

Το μουσείο σημειώνει στην ανακοίνωσή του ότι δεν υπάρχει καμία αμφιβολία για την αυθεντικότητα των λειψάνων. Θα εκτεθούν μάλιστα στις αρχές του 2010, όταν ξανανοίξει το μουσείο (σήμερα βρίσκεται υπό ανακαίνιση) και θα μετονομαστεί σε Μουσείο Γαλιλαίου.

Τα χαμένα δάχτυλα και το δόντι αγοράστηκαν από έναν ανώνυμο συλλέκτη σε μια πρόσφατη δημοπρασία, όπου είχαν παρουσιαστεί ως λείψανα αγνώστου σε μια ξύλινη θήκη του 17ου αιώνα.

Ο Γαλιλαίος γεννήθηκε στην Πίζα το 1564 και θεωρείται ο "πατέρας" της σύγχρονης επιστήμης λόγω των μελετών του στη φυσική, τα μαθηματικά και ιδίως την αστρονομία.

Επί 95 χρόνια μετά το θάνατό του οι εκκλησιαστικές αρχές αρνούνταν να τον ενταφιάσουν σε καθαγιασμένο έδαφος επειδή οι θεωρίες του έρχονταν σε αντίθεση με τη διδασκαλία της Καθολικής Εκκλησίας. Σήμερα ο Γαλιλαίος αναπαύεται στην εκκλησία Σάντα Κρότσε της Φλωρεντίας, απέναντι από τον τάφο του Μιχαήλ Αγγέλου.

(Πληροφορίες από το ΑΠΕ-ΜΠΕ)

Υπερθέαμα... εξ ουρανού

Το εντυπωσιακό φαινόμενο της «Βροχής των Λεοντιδών» θα εμφανιστεί και φέτος τη νύχτα της 17ης προς 18ης Νοεμβρίου και θα είναι ορατό από τη 1 μέχρι τις 4.30 τα ξημερώματα υπό την προϋπόθεση ότι θα υπάρχει ξαστεριά. Κατά τη διάρκεια αυτού του ετήσιου φαινομένου δεκάδες διάττοντες σχηματίζουν τη «Βροχή των Λεοντιδών», η οποία έχει πάρει το όνομά της εξαιτίας της αντίληψης ότι προέρχονται από την κατεύθυνση του αστερισμού του Λέοντα και οφείλονται στα σωματίδια που αφήνει πίσω του ο κομήτης Τεμπλ Τατλ. Οπως εξηγεί ο διευθυντής του Πλανηταρίου του Ιδρύματος Ευγενίδου Διονύσης Σιμόπουλος, «αυτό συμβαίνει γιατί κατά τη διέλευσή τους από τη Γη οι κομήτες αφήνουν πίσω τους διάφορα μικρά σωματίδια σκόνης τα οποία είναι σχετικά μαζεμένα μαζί σε ομάδες και τέμνουν πολλές φορές την τροχιά της Γης. Οταν η Γη συναντάει μια τέτοια ομάδα σωματιδίων, τα έλκει και τότε αυτά εισέρχονται στην ατμόσφαιρά μας με ρυθμό από 40 έως 70 αντικειμένων την ώρα. Σε εξαιρετικές περιπτώσεις και ιδιαίτερα μετά από κάποια πρόσφατη διέλευση ενός κομήτη ο ρυθμός αυτός μπορεί και να ξεπεράσει ακόμη και τα χίλια μετέωρα την ώρα. Από αυτά τα μετέωρα ένας πολύ μικρός αριθμός καταφέρνει να φτάσει στην επιφάνεια της Γης".

Κάθε Νοέμβριο
Στην περίπτωση της Βροχής των Λεοντιδών, καθώς η Γη περιστρέφεται στην τροχιά της γύρω από τον Ηλιο, συναντά κάθε Νοέμβριο το σύννεφο των σωματιδίων του κομήτη Τεμπλ-Τετλ και πέφτει πάνω του με ταχύτητα 108.000 χιλιομέτρων την ώρα. Τα μικροσκοπικά αυτά σωματίδια, με βάρος ενός γραμμαρίου, χτυπούν τα ανώτερα στρώματα της ατμόσφαιράς μας σε ύψος περίπου 100 χιλιομέτρων και αναφλέγονται. Εν συνεχεία, η ανάφλεξη αυτή ιονίζει τα γύρω στρώματα της ατμόσφαιρας και σχηματίζει μια φωτεινή σφαίρα δύο έως τριών μέτρων που κινείται με ταχύτητα 30 έως 60 χιλιομέτρων το δευτερόλεπτο. Αυτή η φωτεινή σφαίρα είναι ορατή από τη Γη. Το 1799 η βροχή αυτή είχε παρατηρηθεί από τον Πρώσο επιστήμονα Αλεξάντερ φον Χούμπολτ που βρίσκονταν στη Βενεζουέλα. Σύμφωνα με την περιγραφή του, σχεδόν ολόκληρος ο ουρανός καλύφθηκε από φωτεινά μετέωρα που απείχαν μεταξύ τους όσο το διπλάσιο μέγεθος της Πανσελήνου. Οι ιθαγενείς της Νοτίου Αμερικής, πάντως, είχαν παρατηρήσει το φαινόμενο και το 1766, ενώ υπάρχουν ενδείξεις για μεγάλες καταιγίδες διαττόντων τα έτη 902, 934, 967, 1037, 1202, 1366 και 1533 μ.Χ. Η μεγαλύτερη καταιγίδα διαττόντων που παρατηρήθηκε ποτέ ήταν η Καταιγίδα των Λεοντιδών στις 12 προς 13 Νοεμβρίου του 1833 όταν το φαινόμενο θύμιζε εκρήξεις πυροτεχνημάτων από μία ροή δεκάδων μετεώρων κάθε δευτερόλεπτο που διήρκεσε επί ώρες. Ενας ιστορικός μάλιστα το 1878 τη θεώρησε ένα από τα 100 πιο σημαντικά γεγονότα των ΗΠΑ. Το γεγονός απεικονίστηκε σε πολλά έργα τέχνης, ενώ αρκετοί κοινωνιολόγοι απέδωσαν στο συγκεκριμένο φαινόμενο τον πυρετό για τη θρησκεία που επηρέασε τα επόμενα χρόνια την κοινωνική εξέλιξη και τον σύγχρονο χαρακτήρα των ΗΠΑ. Η εμφάνιση των Λεοντιδών το 1866 έφτασε τους 5.000 διάττοντες την ώρα, ενώ το 1867 ο ρυθμός έπεσε στους 1.000 την ώρα. Αντίθετα το 1899 η Βροχή των Λεοντιδών ήταν απογοητευτική αλλά την επόμενη χρονιά και πάλι στους 1.000 διάττοντες την ώρα. Τα επόμενα χρόνια τα ίχνη του κομήτη χάθηκαν και θεωρήθηκε ότι είχε μάλλον διαλυθεί μέχρις ότου ανακαλύφθηκε και πάλι το 1965 όταν προσπέρασε τη τροχιά της Γης σε απόσταση λίγο μεγαλύτερη απ αυτήν της Σελήνης. Εναν χρόνο αργότερα, στις 17 Νοεμβρίου 1966, στις κεντρικές και δυτικές Ηνωμένες Πολιτείες δεκάδες χιλιάδες διάττοντες στόλισαν και πάλι τον νυχτερινό ουρανό για είκοσι τουλάχιστον λεπτά με ρυθμό 200.000 έως 1.000.000 διαττόντων την ώρα. «Κάθε ημέρα που περνάει, πάντως, πάνω από 100 τόνοι λεπτής διαστημικής σκόνης πέφτει πάνω στην επιφάνεια της Γης χωρίς καν να το καταλάβουμε. Υπολογίζεται ότι περίπου 1.000 από τους διαστημικούς αυτούς επιδρομείς είναι αρκετά μεγάλοι ώστε να αντέξουν το ταξίδι μέσα από την ατμόσφαιρα του πλανήτη μας κάθε χρόνο και φτάνουν στην επιφάνεια της Γης ως μετεωρίτες. Επειδή όμως τα 2/3 του πλανήτη μας είναι καλυμμένα με νερό, οι πτώσεις αυτές γίνονται σπάνια αντιληπτές», επισημαίνει ο κ. Σιμόπουλος.

Πηγή: Εφημερίδα ΕΘΝΟΣ

Την Παταγονία έχουν χτυπήσει οι περισσότεροι μετεωρίτες.

Η νότια Αργεντινή και συγκεκριμένα μια ηφαιστειακή περιοχή της Παταγονίας, που αποκαλείται «Πλαγιά του Διαβόλου», είναι το μέρος του πλανήτη μας που αποτελεί το πεδίο των μεγαλύτερων κρατήρων από την πτώση μετεωριτών, σύμφωνα με μια νέα επιστημονική έρευνα.

Η περιοχή καλύπτει έκταση περίπου 400 τετραγωνικών χιλιομέτρων και είναι διάσπαρτη από τα σημάδια που προκλήθηκαν από την πρόσκρουση τουλάχιστον 100 μετεωριτών και κομητών πριν 130.000 έως 780.000 χρόνια. Κάθε κρατήρας έχει διάμετρο 100 έως 500 μέτρων και βάθος 30 έως 50 μέτρων, κάτι που δεν συναντάται πουθενά αλλού στον κόσμο, από την άποψη του μεγέθους των κρατήρων. Από την άποψη του συνολικού αριθμού κρατήρων, η Παταγονία έρχεται δεύτερη στον κόσμο, μετά την περιοχή Σικχότε-Ααλίν της Σιβηρίας, όπου έχουν βρεθεί 159 κρατήρες, αλλά μικρότερου μεγέθους. Η μελέτη, που δημοσιεύτηκε στο περιοδικό “Geomorphology” (Γεωμορφολογία), έγινε από αργεντινούς ερευνητές με επικεφαλής τον Rogelio Acevedo του Νότιου Κέντρου Επιστημονικών Ερευνών και τον Hugo Corbelia, ο οποίος και είχε εντοπίσει την τοποθεσία για πρώτη φορά στη δεκαετία του ΄70, σύμφωνα με το Γαλλικό Πρακτορείο. Μετά από 30 χρόνια, οι αργεντινοί ερευνητές, με χρηματοδότηση από το National Geographic και την τοπική κυβέρνηση της επαρχίας Τσουμπούτ, μπόρεσαν να μελετήσουν εξονυχιστικά την περιοχή. Όπως ανέφεραν, ένας μόνο από τους μετεωρίτες που είχαν πέσει στην περιοχή πριν χιλιάδες χρόνια, αν σήμερα έπεφτε πάνω σε μια μεγάλη πόλη όπως το Μπουένος Άιρες, την πρωτεύουσα της Αργεντινής, θα την εξαφάνιζε τελείως μέσα σε λίγα δευτερόλεπτα. Οι κρατήρες της Παταγονίας, που είναι ορατοί μέσω του Google Earth, είναι όμοιοι με αυτούς της Σελήνης, του Ερμή, του Άρη και της Αφροδίτης. Έχουν διατηρηθεί σε καλή κατάσταση, επειδή βρίσκονται σε μια απομακρυσμένη περιοχή της Γης, άνυδρη και αραιοκατοικημένη, κυρίως από κτηνοτρόφους που βόσκουν πρόβατα. Σύμφωνα με τους επιστήμονες, η περιοχή πρέπει να προστατευθεί από τους τουρίστες και να κηρυχθεί φυσικό πάρκο. Η Αργεντινή έχει ένα ακόμη μικρότερο πεδίο κρατήρων (Campo de Cielo) στα βόρεια της χώρας. Σε όλο τον κόσμο υπάρχουν μόνο εννέα τέτοια πεδία, δηλαδή περιοχές που στο παρελθόν έχουν σφυροκοπηθεί μαζικά από την πτώση ουρανίων σωμάτων.

Πηγή: Εφημερίδα ΕΛΕΥΘΕΡΟΤΥΠΙΑ

Περιμένοντας το... τέλος του κόσμου

Με τη συνεχή και επιστάμενη μελέτη των διαφόρων αστρονομικών και αστροφυσικών φαινομένων, οι επιστήμονες είναι σήμερα σε θέση να εξηγήσουν πολλά από τα φαινόμενα που οι προηγούμενες γενιές θεωρούσαν ανεξήγητα. Εκλείψεις ηλίου, εμφάνιση λαμπρών κομητών, θεαματικές αλλά ακίνδυνες βροχές μετεώρων, έγιναν στο παρελθόν αιτία για τη διασπορά τρομαχτικών προφητειών και ασύδοτης κινδυνολογίας που πολλές φορές είχε σαν αποτέλεσμα ανυπολόγιστες κοινωνικές και ψυχολογικές επιπτώσεις, οι οποίες οδήγησαν πολλά άτομα ακόμη και στην αυτοκτονία. Ακόμη και σήμερα, στις αρχές του 21ου αιώνα, πολλές φορές οι «προφητείες» για τη συντέλεια του κόσμου. Πάρτε για παράδειγμα την καταστροφολογία για το τέλος του κόσμου στις 21 Δεκεμβρίου του 2012. Διακόσια σχεδόν βιβλία, δεκάδες ντοκιμαντέρ και κυρίως χιλιάδες άρθρα στο Διαδίκτυο, περιγράφουν όλα όσα υποστηρίζουν ότι «προέβλεψαν» ο Νοστράδαμος, οι Μάγια, κι ένα σωρό άλλοι υποτιθέμενοι «προφήτες». Φυσικά αυτού του είδους οι «προφητείες» δεν είναι κάτι το καινούργιο. Τον Μάη του 1910, για παράδειγμα, η εμφάνιση του πασίγνωστου κομήτη του Χάλεϊ αναστάτωσε ολόκληρη την ανθρωπότητα. Εκατομμύρια άνθρωποι ξενύχτησαν στους δρόμους και στις πλατείες περιμένοντας το... μοιραίο, που τελικά δεν συνέβη!

Αναβλήθηκε...
Ακόμη πιο πρόσφατα, τον Φεβρουάριο του 1962, ένα νέο κύμα πανικού κατέλαβε την ανθρωπότητα όταν Ινδοί αστρολόγοι είχαν «προβλέψει» τη συντέλεια του κόσμου. Οταν, επιτέλους, έφτασε η αναμενόμενη μέρα της καταστροφής, στις 4 Φεβρουαρίου 1962, τί­ποτε το ασυνήθιστο δεν συνέβη... Εμφανώς το τέλος του κόσμου είχε αναβληθεί! Θα περίμενε λοιπόν κανείς ότι οι διάφορες αυτοπρόσκλητες Κασσάνδρες θα είχαν μάθει το μάθημά τους. Κι όμως το 1982 ξαναχτύπησαν και πάλι. Οι εφημερίδες της εποχής ανακοίνωναν και πάλι νέες «προφητείες» για τη συντέλεια του κόσμου και νέες καταστροφές που θα συνέβαιναν στις 10 Μαρτίου 1982. Το ξεκίνημα της νέας κινδυνολογίας πήρε τις μεγαλύτερες διαστάσεις του στις αρχές του 1982 με την επανέκδοση ενός βιβλίου που είχε γραφτεί το 1974 και τίτλο «Η Επίδραση του Δία». Στο βιβλίο αυτό «προειδοποιούσαν», τους Καλιφορνέζους κυρίως, ότι το 1982 το Λος Αντζελες θα καταστραφεί από έναν ισχυρότατο σεισμό, ενώ παρόμοιες δονήσεις θα συνταράξουν και άλλα μέρη του πλανήτη μας... Τα διάφορα ειδησεογραφικά πρακτορεία μετέδωσαν τις «πληροφορίες» αυτές και χιλιάδες εφημερίδες σ’ όλο τον κόσμο τις δημοσίευσαν στην πρώτη τους σελίδα. Αυτό ήταν! Αστρολόγοι, θρησκομανείς και κάθε είδους προφήτες και κινδυνολόγοι είχαν την τιμητική τους. Και τι δεν προβλέφθηκε: Λοιμοί, σεισμοί, καταποντισμοί, και δεκάδες άλλες βιβλικές καταστροφές. Παρά τις επανειλημμένες επίσημες και υπεύθυνες διαβεβαιώσεις των ειδικών επιστημόνων δεν ήταν και λίγοι εκείνοι που καρδιολαχτάρησαν. Τελικά, όπως ήταν φυσικό, δεν έγινε τίποτα.

Σεισμοί, καταποντισμοί και άλλες φαντασιώσεις

Οσο πλησιάζουμε την 21η Δεκεμβρίου 2012, οι μύθοι και οι παραξενιές που ακούγονται όλο και πληθαίνουν. Και τι δεν έχουν «προβλέψει» οι διάφορες σύγχρονες Κασσάνδρες γι’ αυτή την ημερομηνία: σύγκρουση της Γης με έναν φανταστικό πλανήτη ονόματι Νιμπίρου, ακτινοβολίες από την κεντρική μαύρη τρύπα του Γαλαξία μας σε απόσταση 27.000 ετών φωτός, μια πλανητική ευθυγράμμιση που θα επιφέρει τεράστιους σεισμούς και καταποντισμούς στη Γη, τη γεωμαγνητική αλλαγή των πόλων της Γης, κι άλλες παρόμοιες συγκλονιστικές φαντασιώσεις.

Μήπως όλα αυτά σημαίνουν ότι το 2012 δεν θα υπάρξει κανένας καταστροφικός σεισμός ή κάποια άλλη φυσική θεομηνία σε κάποιο σημείο του κόσμου; Όχι, βέβαια. Γιατί οι φυσικές καταστροφές μπορεί να συμβούν οποιαδήποτε στιγμή από πλήρως κατανοητές επιστημονικά αιτίες και δεν θα οφείλονται στους λόγους που «προβλέπουν» οι σύγχρονες Κασσάνδρες. Κι όταν κάποια στιγμή, σε πέντε δισεκατομμύρια χρόνια, θα φτάσει πράγματι το τέλος της Γης μας, να είστε βέβαιοι ότι θα είναι ένα τέλος το οποίο θα έλθει με τρόπους που ούτε καν φαντάζονται οι διάφοροι ψευδοπροφήτες της εποχής μας. Για περισσότερες πληροφορίες: http://astrobiology.nasa.gov/ask-an-astrobiologist/intro/nibiru-and-doomsday-2012-questions-and-answers.

Διονύσης Π. Σιμόπουλος, Εφημερίδα ΕΘΝΟΣ

Ο κοχλίας του Αρχιμήδη «γεννήτρια» ηλεκτρισμού

Ερευνητές της Ανώτατης Σχολής Παιδαγωγικής και Τεχνολογικής Εκπαίδευσης (ΑΣΠΑΙΤΕ) «ανακαλύπτουν» ξανά τον κοχλία του Αρχιμήδη και προτείνουν 23 αιώνες μετά την αντίστροφη χρήση του για την παραγωγή «πράσινης» ηλεκτρικής ενέργειας σε μικρά υδροηλεκτρικά έργα.

Η πρόταση των ερευνητών της ΑΣΠΑΙΤΕ για μικρά υδροηλεκτρικά έργα έχει χαμηλό κόστος.






Ο Αρχιμήδειος κοχλίας, ή υδρόβιδα, η απλή όσο και ιδιοφυής εφεύρεση του 3ου π.Χ. αιώνα που χρησιμοποιείται μέχρι και σήμερα για την άντληση αρδευτικού νερού από τα ποτάμια, μπορεί να αξιοποιηθεί αντίστροφα σε περιόδους κλιματικής αλλαγής ως μια φθηνή και έξυπνη υδροστροβιλική μηχανή, που θα ανακτά με φιλοπεριβαλλοντικό τρόπο την υδραυλική ενέργεια των υδατοπτώσεων και θα παράγει σημαντικότατες ποσότητες ηλεκτρισμού, συμβάλλοντας στη βιώσιμη ανάπτυξη.

Αποψη ενός τέτοιου έργου στο Εργαστήριο Υδραυλικής της ΑΣΠΑΙΤΕ.

Οπως εξηγεί ο καθηγητής της ΑΣΠΑΙΤΕ, Βασίλειος Στεργιόπουλος, «αντί να περιστρέψουμε τον κοχλία με ηλεκτρικό τρόπο για να αντλήσουμε νερό ξοδεύοντας ενέργεια, μπορούμε να τον περιστρέψουμε με τη δυναμική ενέργεια του νερού, και αυτός να παράγει ηλεκτρισμό».

Χαμηλό κόστος
Σύμφωνα με τον ερευνητή, ο οποίος θα παρουσιάσει την εργασία του μαζί με την Αλκηστη Στεργιοπούλου στο 3ο Πανελλήνιο Συνέδριο του Συμβουλίου Περιβάλλοντος του ΑΠΘ, η υλοποίηση μικρών αρχιμήδειων υδροηλεκτρικών σταθμών είναι σχετικά απλή, με χαμηλό κόστος (τουλάχιστον 30% χαμηλότερο από τους συμβατικούς Υ/Η σταθμούς), ενώ έχει μηδαμινές περιβαλλοντικές επιπτώσεις και δεν αποτελεί εμπόδιο στην ασφαλή διέλευση της ιχθυοπανίδας. Ωστόσο, το μεγαλύτερο πλεονέκτημά τους είναι ότι μπορούν να εγκατασταθούν και σε θέσεις με μικρές υψομετρικές διαφορές (1 ως 10 μ.) και συνεχίζουν να λειτουργούν και υπό συνθήκες μειωμένων παροχών νερού. Αυτό καθιστά τη μέθοδο εφαρμόσιμη σε εκατοντάδες θέσεις σε ελληνικά ποτάμια που μέχρι σήμερα θεωρούνται ως μη αξιοποιήσιμες.

ΥΔΡΟΒΙΔΑ: Μια μηχανή με ιστορία 23 αιώνων

Ο ατέρμων κοχλίας ή υδρόβιδα, ή αρχιμήδεια κοχλιωτή αντλία αποτελεί μία από τις παλαιότερες μηχανές που παραμένουν ακόμη και σήμερα σε λειτουργία. Η ανακάλυψή του έγινε κατά τον 3ο π.Χ. αιώνα και αποδίδεται στον Αρχιμήδη. Ενα στροφείο με ελικοειδή πτερύγωση, μέσα σε κύλινδρο, είναι βυθισμένο στο νερό με το ένα του άκρο. Με την περιστροφή του το νερό κινείται ανοδικά μέσα στα ελικοειδή πτερύγια και μεταφέρεται στο άνω άκρο της διάταξης. Ο μηχανικός και αρχιτέκτων Βιτρούβιος έδωσε μια λεπτομερή περιγραφή της κατασκευής του αρχιμήδειου κοχλία στο έργο του «De Αrxhitectura» τον 1ο π.Χ. αιώνα. Τον 17ο αιώνα, η περίφημη παρισινή αρχιμήδεια «πολυ-μηχανή» του Marly θεωρήθηκε ως ένα από τα θαύματα του κόσμου της τεχνικής, αποτελώντας το μεγαλύτερο ολοκληρωμένο αρδευτικό σύστημα. Κατασκευάστηκε το 1684 με εντολή του Λουδοβίκου 15ου με στόχο την άντληση νερού από τον Σηκουάνα για την κάλυψη των αρδευτικών αναγκών των παλατιών Βερσαλλιών και Μαρλί και περιελάμβανε 14 υδροτροχούς και 250 κοχλίες.

Πηγή: Εφημερίδα ΕΘΝΟΣ

Βρήκαν το πιο ήρεμο και ξηρό σημείο της Γης

Τo πιο ήρεμο, ψυχρό και ξηρό σημείο της Γης ονομάζεται Ridge Α. Πρόκειται για μια τοποθεσία στο μεγάλο οροπέδιο στο κέντρο της Ανταρκτικής που βρίσκεται σε ύψος 4.053 μέτρων.
Στο συμπέρασμα αυτό κατέληξε ομάδα Αμερικανών και Αυστραλών ειδικών, η οποία, χρησιμοποιώντας δορυφορικές εικόνες και αναλύοντας κλιματικά και άλλα δεδομένα, αναζητούσε το καλύτερο σημείο του πλανήτη για το στήσιμο ενός διαστημικού παρατηρητηρίου - ένα σημείο στο οποίο απολύτως τίποτε να μην εμποδίζει τα τηλεσκόπια που παρατηρούν το Διάστημα. Οι έρευνες της ομάδας οδήγησαν στο Ridge Α, όπου η μέση θερμοκρασία τον χειμώνα μπορεί να ολισθήσει στους μείον 94 βαθμούς Κελσίου. Οπως επισημαίνει στους «Τάιμς του Λονδίνου» ο επικεφαλής της μελέτης, καθηγητής Ουίλ Σάντερς του Πανεπιστημίου της Νέας Νότιας Ουαλίας, πρόκειται για ένα πλήρως απάνεμο σημείο, με απειροελάχιστη υγρασία στον αέρα, κάτι που κρίνεται εξαιρετικά χρήσιμο για τη διαστημική παρατήρηση, αφού οι άνεμοι και οι ατμοσφαιρικές διαταραχές προκαλούν αλλοιώσεις στη λάμψη των άστρων.

Τηλεσκόπιο
Σύμφωνα με τους επιστήμονες, ένα τηλεσκόπιο στην επίμαχη περιοχή θα μπορούσε να δώσει εικόνες υψηλής ευκρίνειας, ανάλογες με αυτές που θα λαμβάνει το διαστημικό τηλεσκόπιο «Ηubble». «Απ όλες τις πλευρές είναι πιο εύκολο να εγκαταστήσει κανείς ένα διαστημικό παρατηρητήριο στο Ridge Α, αφού δεν υπάρχουν τυφώνες, σεισμοί και ανεμοθύελλες», υπογραμμίζει ο καθηγητής Σάντερς. Στο Ridge Α -επισήμως τουλάχιστον- δεν έχει καταγραφεί ποτέ μέχρι σήμερα ανθρώπινη παρουσία. Στη δορυφορική εικόνα της Ανταρκτικής στη μέση της ηπείρου σημειώνεται με κόκκινο κύκλο το Ridge Α.

Πηγή: Εφημερίδα ΕΘΝΟΣ

Στην Ινδία ο μεγαλύτερος κρατήρας της Γης;

Μια μυστηριώδης υποθαλάσσια λεκάνη στα ανοιχτά των ακτών της Ινδίας είναι πιθανότατα ο μεγαλύτερος κρατήρας που έχει ποτέ υπάρξει στη Γη από πτώση ουράνιου σώματος, πολύ μεγαλύτερος από τον κρατήρα στο Γιουκατάν του Μεξικού. Και αν οι επιστήμονες που τον ανακάλυψαν έχουν δίκιο, τότε ίσως είναι υπεύθυνος για την μαζική εξαφάνιση των δεινοσαύρων πριν 65 εκατ. χρόνια. Η ανακάλυψη έγινε από ομάδα ερευνητών υπό τον ινδικής καταγωγής επιστήμονα Σανκάρ Τσατερτζί του Τεχνολογικού Πανεπιστημίου του Τέξας των ΗΠΑ και πρόκειται να παρουσιαστεί, αυτό το μήνα, στο ετήσιο συνέδριο της Γεωλογικής Εταιρίας της Αμερικής, όπως ανακοίνωσε η τελευταία. Η τεραστίων διαστάσεων βυθισμένη λεκάνη Σίβα (που, σημαδιακά, φέρει το όνομα του ινδικού θεού της καταστροφής) βρίσκεται στη δυτική ακτή της χώρας και αποτελεί αντικείμενο έντονης εκμετάλλευσης για άντληση πετρελαίου και αερίου. Ορισμένοι κρατήρες είναι ανάμεσα στις πιο παραγωγικές τοποθεσίες άντλησης υδρογονανθράκων στη Γη. «Πρόκειται για τον μεγαλύτερο γνωστό κρατήρα στον πλανήτη μας», δήλωσε ο Τσατερτζί, που εκτιμά ότι δημιουργήθηκε από την πτώση ενός τεράστιου ουράνιου σώματος με διάμετρο γύρω στα 40 χλμ. Συγκριτικά, το ουράνιο αντικείμενο που έπεσε στην χερσόνησο Γιουκατάν του Μεξικού και μέχρι σήμερα θεωρείται ως η πιθανότερη αιτία για την εξαφάνιση των δεινοσαύρων, εκτιμάται ότι είχε διάμετρο μόλις οκτώ έως δέκα χιλιομέτρων. Σύμφωνα με τις νέες εκτιμήσεις των ερευνητών, η πτώση του ουράνιου σώματος στην Ινδία είχε κατακλυσμικές συνέπειες. Εξαέρωσε τον φλοιό της Γης στο σημείο της σύγκρουσης, αφήνοντας μόνο καυτό υλικό από τον εσωτερικό μανδύα του πλανήτη.Είναι επίσης πιθανό ότι η πρόσκρουση επιδείνωσε τις διαδοχικές ηφαιστειακές εκρήξεις στην περιοχή του Ντεκάν, ενώ εκτιμάται ότι οδήγησε στην αποκοπή των Σεϊχελλών από την Ινδική τεκτονική πλάκα, με συνέπεια τα νησιά να κατευθυνθούν πλέον προς την Αφρική. Οι σημερινές γεωλογικές ενδείξεις παραπέμπουν σε δραματικά γεγονότα, κατά τους ερευνητές. Ο εξωτερικός δακτύλιος του κρατήρα Σίβα έχει διάμετρο περίπου 500 χλμ. και ένα μεγάλο μέρος του βρίσκεται βυθισμένος κάτω από την ηπειρωτική υφαλοκρηπίδα της δυτικής Ινδίας. Όπου όμως είναι ορατός, ο κρατήρας είναι διάσπαρτος από ψηλούς γκρεμούς, ενεργά ρήγματα και καυτές πηγές. Η πρόσκρουση φαίνεται να κατέστρεψε το μεγαλύτερο μέρος από το πάχους 50 περίπου χλμ. στρώμα γρανίτη στη δυτική ακτή της Ινδίας. Οι επιστήμονες σχεδιάζουν πρόσθετες έρευνες στο βυθό του βυθισμένου κρατήρα για να βρουν πιθανά ίχνη μετάλλων και άλλων στοιχείων (όπως το ιρίδιο που συνήθως αφήνουν ως «αποτύπωμα» οι αστεροειδείς) για να επιβεβαιώσουν την θεωρία τους.
Πηγή: Εφημερίδα ΕΛΕΥΘΕΡΟΤΥΠΙΑ

Επιβεβαιώθηκε το στοιχείο 114

Ομάδα αμερικανών επιστημόνων από το Εθνικό Εργαστήριο Λόρενς Λίβερμορ του υπουργείου Ενέργειας των ΗΠΑ μπόρεσαν να επιβεβαιώσουν, δηλαδή να επαναλάβουν για δεύτερη φορά, την παραγωγή του ιδιαίτερα βαρέος στοιχείου 114 του Περιοδικού Πίνακα, δέκα ολόκληρα χρόνια μετά την ανακοίνωση για πρώτη φορά από επιστήμονες του ρωσικού Ινστιτούτου Πυρηνικών Ερευνών ότι είχαν καταφέρει να δημιουργήσουν αυτό το στοιχείο. Η έρευνα για το στοιχείο 114 έχει εδώ και καιρό υπάρξει κομβικό σημείο της λεγόμενης «νήσου σταθερότητας» στον χώρο της πυρηνικής επιστήμης. Η επιβεβαίωση του στοιχείου από αμερικανικής πλευράς, η οποία παρουσιάστηκε στο περιοδικό φυσικής “Physical Review Letters”, έγινε από ερευνητές με επικεφαλής τον καθηγητή χημείας του πανεπιστημίου της Καλιφόρνιας-Μπέρκλεϊ Χάινο Νίτσε, στις εγκαταστάσεις του πανεπιστημίου Μπέρκλεϊ. Οι επιστήμονες δημιούργησαν δύο διαφορετικούς πυρήνες του στοιχείου 114, ο καθένας ένα ισότοπο με 114 πρωτόνια αλλά διαφορετικό αριθμό ηλεκτρονίων. Αναλυτικότερα, το ένα ισότοπο 114 (που «έζησε» ένα δέκατο του δευτερολέπτου) περιείχε 114 πρωτόνια και 172 νετρόνια, ενώ το δεύτερο (που «έζησε» μισό δευτερόλεπτο) περιείχε 114 πρωτόνια και 173 νετρόνια. «Επιβεβαιώνοντας την παραγωγή του στοιχείου 114, έχουμε πλέον άρει την οποιαδήποτε αμφιβολία για την αξιοπιστία των ισχυρισμών των ρώσων επιστημόνων», δήλωσε ο Νίτσε, ο οποίος πρόσθεσε ότι «αποδεικνύεται πως τα πιο ενδιαφέροντα σούπερ-βαρέα στοιχεία μπορούν στην πραγματικότητα να δημιουργηθούν στο εργαστήριο». Τα στοιχεία που είναι βαρύτερα από το ουράνιο, το στοιχείο υπ. αρ. 92 του Περιοδικού Πίνακα (ο ατομικός αριθμός παραπέμπει στον αριθμό των πρωτονίων του πυρήνα), είναι ραδιενεργά. Τα στοιχεία ως το 111 και το πρόσφατα επιβεβαιωθέν 112 έχουν γίνει με τεχνητό τρόπο, είτε σε πυρηνικούς αντιδραστήρες, είτε σε επιταχυντές, και αποσυντίθενται πολύ γρήγορα, το πολύ μέσα σε λίγα δευτερόλεπτα.Ήδη από το τέλος της δεκαετίας του ΄50, ορισμένοι επιστήμονες υπολόγισαν ότι υπερβαρέα στοιχεία με ορισμένους συνδυασμούς πρωτονίων και νετρονίων θα ήσαν σχετικά σταθερά, φτάνοντας τελικά σε μια «νήσο σταθερότητας», όπου η διάρκεια ζωής των στοιχείων θα μετράται όχι με κλάσματα δευτερολέπτου, αλλά με λεπτά, μέρες ή –κατά μερικούς υπεραισιόδοξους- εκατομμύρια χρόνια.Το Πανεπιστήμιο της Καλιφόρνιας-Μπέρκλεϊ έχει μακρά εμπειρία στην αναζήτηση υπερ-βαρέων στοιχείων, ειδικά από τότε που ο Γκλεν Σίμποργκ ανακάλυψε εκεί το πλουτώνιο το 1941.Όπως δήλωσε ο καθηγητής Νίτσε, η νέα ανακάλυψη αποτελεί ένα ακόμη βήμα για τη «νήσο σταθερότητας».

Πηγή: Εφημερίδα ΕΛΕΥΘΕΡΟΤΥΠΙΑ

Επιστήμη και τέχνη: δύο συμπληρωματικές προσεγγίσεις

Το 3ο Επιστημονικό Συμπόσιο με θέμα «Κοινή πορεία προς την αναζήτηση των μυστικών του Σύμπαντος» στο Χαροκόπειο Πανεπιστήμιο, Ελ. Βενιζέλου 70, Καλλιθέα, 9-11/10.

Κορυφώνονται οι εκδηλώσεις για τον εορτασμό του Διεθνούς Ετους Αστρονομίας και ο Οκτώβριος επιφυλάσσει πολλές και ενδιαφέρουσες προτάσεις για τους φίλους των σχετικών επιστημών. Ετσι, η Ενωση Ελλήνων Φυσικών και το Χαροκόπειο Πανεπιστήμιο διοργανώνουν στις 9, 10 και 11 Οκτωβρίου το Τρίτο Επιστημονικό Συμπόσιο με αντικείμενο τη ζωτική αλληλεπίδραση της επιστήμης με την τέχνη. Το θέμα του φετινού Συμποσίου είναι η «Κοινή πορεία προς την αναζήτηση των μυστικών του Σύμπαντος». Η Ενωση Ελλήνων Φυσικών τα τελευταία χρόνια έχει κύριους στόχους της την καταπολέμηση της χρόνιας «καχυποψίας» που υποσκάπτει τις δημιουργικές σχέσεις επιστήμης και τέχνης και την αναζήτηση νέων διαύλων επικοινωνίας και αλληλοϋποστήριξης. Για την υλοποίηση αυτού του στόχου διοργανώνει επιστημονικές συναντήσεις, παρέχοντας τη δυνατότητα ανάπτυξης γόνιμου διαλόγου ανάμεσα σε επιστήμονες και καλλιτέχνες. Οπως απέδειξε η μεγάλη απήχηση που είχαν τα δύο προηγούμενα Συμπόσια, τέτοιους είδους συναντήσεις είναι ιδιαίτερα επίκαιρες σήμερα, καθώς αυξάνονται οι επιστήμονες που εκδηλώνουν την επιθυμία να ταξιδέψουν στα άδυτα της τέχνης και πληθαίνουν οι καλλιτέχνες που μέσα από το έργο τους επιχειρούν να αποκρυπτογραφήσουν και να εκφράσουν τις ανακαλύψεις της επιστήμης. Ακόμα μεγαλύτερη πρόκληση αποτελεί το όλο εγχείρημα για τους εκπαιδευτικούς που ενδιαφέρονται να αξιοποιήσουν στην εκπαιδευτική πράξη τις μαθησιακές δυνατότητες που θα προκύψουν από την αλληλεπίδραση των επιστημονικών ιδεών με την καλλιτεχνική ευαισθησία. Στο τρίτο κατά σειρά επιστημονικό συμπόσιο για την επιστήμη και την τέχνη, επιστήμονες, καλλιτέχνες και εκπαιδευτικοί επιχειρούν να αποκαλύψουν πόσο καλλιτεχνική μπορεί να είναι η επιστημονική «ανάγνωση» του Σύμπαντος και, αντίστροφα, πόσο επιστημονικά τεκμηριωμένη η καλλιτεχνική του αναπαράσταση, αλλά και πόσο οι «εκλεκτικές συγγένειες» μεταξύ επιστήμης και τέχνης μπορούν να λειτουργήσουν στα χέρια του εκπαιδευτικού ως πολύτιμα εργαλεία για τη μύηση των μαθητών σε δύο κόσμους εξίσου υπέροχους: τον κόσμο της επιστήμης και τον κόσμο της τέχνης. Το πρόγραμμα του τριήμερου Συμποσίου είναι πλούσιο: ομιλίες με πρωτότυπα θέματα («Μουσική και μαθηματικά», «Η φυσική της ποίησης», «Βυζαντινές απεικονίσεις του Κόσμου», «Το Ενύπνιο του Κέπλερ» κ.ά.) * στρογγυλά τραπέζια στα οποία συμμετέχουν επιφανείς Ελληνες επιστήμονες και καλλιτέχνες (Γεώργιος Γραμματικάκης, Εμμανουήλ Δανέζης, Βασίλης Κάλφας, Δημήτρης Μυταράς, Γεώργιος Κοτανίδης, Νότης Μαυρουδής, Πανδώρα Μουρίκη) * ενδιαφέρουσες «παρεμβάσεις» σκηνοθετών, ηθοποιών, μουσικών (Κώστας Καζάκος, Γιάννης Βόγλης) * βιωματικά εργαστήρια ηχοθεραπείας και χοροθεραπείας * προβολή φωτογραφιών της Ελληνικής Αστρονομικής Ενωσης * έκθεση έργων εικαστικών καλλιτεχνών.

Πηγή: Εφημερίδα ΕΛΕΥΘΕΡΟΤΥΠΙΑ